Pelopidas

Pelopidas (Πελοπίδας), thebaanse veldheer en staatsman (ca. 410-364). P. was aanhanger van de democratische partij van zijn stadgenoot Ismenias, om welke reden hij in 382 naar Athene moest vluchten, toen de Spartanen de thebaanse burcht Cadmea bezetten.

In 379/378 werden onder zijn leiding de Spartanen en het door hen ingestelde oligarchische bewind verdreven en in de daarop volgende jaren oogstte P. in de strijd tegen Sparta veel roem als generaal en commandant van de z.g.'heilige schaar', o.a. in de slagen bij Tegyra (375) en Leuctra (371). Samen met zijn vriend Epaminondas leidde hij de eerste invasie in de Peloponnesus (winter 370-369). Nadien hield vooral de strijd tegen Thebe's vijanden in het noorden, Macedonië en Alexander van Pherae, hem bezig. In 368 werd hij door laatstgenoemde gevangen genomen, maar een jaar later door Epaminondas bevrijd. Vervolgens wist hij als hoofd van een thebaans gezantschap Perzië, dat voordien Sparta steunde, aan de zijde van Thebe te brengen. In 364 versloeg P. Alexander bij Cynoscephalae, maar sneuvelde hierbij zelf.


Lit. Plutarchus' en Nepos' biografieën van P. - G. Reincke (PRE 19, 375-380). - G. Bersanetti, Pelopida (Athenaeum 27, 1949, 43-101). [Schouten]


Lijst van Namen