Beëlsamen

Beëlsamen (aramees: beēl sāmēn: heer des hemels), naam waaronder reeds sinds de 12e of 1 1e eeuw een der manifestaties van de Baäl vereerd werd. Door het universalistisch karakter werd deze godsbenaming een trait d'union in de ontmoeting van godsdiensten. Vooral in de perzische tijd placht men ook in Israël de naamloze God gaarne aan te duiden als de Heer des hemels. De neerslag van de strijd van joodse zijde tegen dit syncretisme vindt men in het boek Daniël, waar B. met een woordspel šikkus šomēm (gruwel der verwoesting) wordt genoemd (12, 11 enz.) In dit geval gaat het om een polemiek tegen de ontwijding van de tempel door Antiochus Epiphanes, die in 168 op het altaar van Jahwe, de Heer des hemels als Zeus Olympios liet oprichten (1M 1, 57).


Lit. O. Eissfeldt, Ba'al 'samem und Jahwe (Kleine Schriften 2, Tübingen 1963, 171-198). H. H. Rowley, Menelaus and the Abomination of Desolation (Stud. Orient. Pedersen 1953, 303-315).


Lijst van Goden