Tiberias

basilicaTiberias (Τιβεριάς), stad op de westelijke oever van het Meer van Gennesaret, dat ook Meer van T. genoemd wordt; thans hebreeuws tewerja, arabisch tabarije. T. werd ca. 20 nC gesticht door Herodes Antipas als nieuwe hoofdstad van Galilea en genoemd naar de regerende keizer Tiberius. Om de nieuwe stad te bevolken moesten met geweld Galileeërs gerecruteerd worden; de joden hadden namelijk ernstige bezwaren tegen T. omdat het gedeeltelijk gebouwd was op het terrein van een oude begraafplaats. Omdat echter de geneeskrachtige warme bronnen van Ammathus (hammath), een zuidelijke voorstad van T., een grote aantrekkingskracht bezaten, werd het joodse verbod om zich in T. te vestigen weldra opgeheven en werd de stad wettelijk rein verklaard. In het NT. wordt T. slechts driemaal genoemd. In 66 nC nam een groot deel van de bevolking deel aan de joodse opstand tegen Rome en Herodes Agrippa II; na de onderwerping werd de stad door Vespasianus gespaard. Na de verwoesting van Jeruzalem in 70 nC werd T., dat oorspronkelijk een uitgesproken hellenistisch stempel droeg, weldra een van de voornaamste geestelijke centra van het diaspora-jodendom; hier ontstond in de 3e eeuw de palestijnse talmud en werd een belangrijke bijdrage geleverd aan de totstandkoming van de masoretentekst van het OT.

Het archeologisch onderzoek van de jaren '60 en '70 heeft resten van stadspoorten, van openbare bouwwerken uit de romeinse tijd en van een joods bedehuis uit de 3e eeuw nC aan het licht gebracht; verder bleek dat T., dat sinds de oudheid ononderbroken bewoond is geweest, oorspronkelijk een oppervlakte van ca. 80 ha had. Op de foto zijn de resten van de basilica zichtbaar; op de achtergrond het meer van Tiberias.


Lit. Schürer 2, 216-221. G. Hölscher (PRE 6A, 779-781). A. Negev (The Princeton Encyclopedia of Classical Sites, Princeton 1976, 920v). [Nuchelmans]


Kaart