Lydisch
Lydisch, oude taal van de landstreek Lydië in
het westen van Klein-Azië. Van de ca. 70 lydische teksten
(grafinscripties, votiefteksten, graffiti) is meer dan
de helft gevonden bij de opgravingen in
Sardes.
Twee kleine tweetalige l.-griekse teksten waren voor
de interpretatie van het l. van aanmerkelijk minder
nut dan de beroemde l.-aramese bilingue, die in
1927 door P. Kahle en F. Sommer in een baanbrekende
studie geanalyseerd werd. Een aantal teksten
schijnen tot de 6e en 5e eeuw vC terug te gaan, maar
het merendeel stamt uit de 4e eeuw. Het l.e alfabet
werd ontleend aan een oostgrieks prototype, waarbij
voor het l. overbodige tekens voor typisch l.e klankwaarden
werden gebruikt, terwijl nog andere tekens
aan 'anatolische alfabetten' werden ontleend, of
misschien zelfs vrij ontworpen. Het beslissende artikel,
waarin het indo-europese karakter van het
l. onomstotelijk werd aangetoond, is van de hand
van Meriggi (1936).
De studie van het l. wordt nog bemoeilijkt door vele
onzekerheden op het lexicale vlak, maar er is zeker
een groeiend besef dat het l. als indo-europese taal
tot de anatolische groep moet worden gerekend
(deze gedachte werd reeds in 1917 door Hrozny uitgesproken).
Het laatste obstakel voor een dergelijke
classificatie werd o.i. uit de weg geruimd door Carruba,
toen hij aantoonde dat het l. - evenals de
andere anatolische talen - niet over een apart femininum
beschikt (1959). Het l. vertoont overeenkomsten
in woord- en stamgebruik met elk der drie
andere hoofddialecten, hethitisch,
palaïsch en
luwisch,
en kan het best als een vierde lid van de
anatolische subgroep van de indo-europese talen
worden beschouwd.
Lit. P. Kahle/F. Sommer (Kleinasiatische Forschungen 1,
1927-1930, 18-86). P. Meriggi, Der indogermanische Charakter
des L.en (in Germanen und Indogermanen, Festschrift H.
Hirt, Leipzig 1936, 2, 257-282). A. Heubeck, Lydiaka. Unter
suchungen zu Schrift, Sprache und Götternamen der Lyder
(Erlangen 1959). O. Carruba, Studi sul nome, sui preverbi e
sulle particelle in lidio (Quaderni Istituto di Glottologia Bologna
4, 1959/1960, 13-43). Id., Studi sul verbo Iidio (Athenaeum
38, 1960, 26-64). R. Gusmani, Les Wörterbuch mit
grammatischer Skizze und Inschriftensammiung (Heidelberg
1964). A. Heubeck, L. (in Altkleinasiatische Sprachen. Handbuch
der Orientalistik I. Abt., 2. Bd, 1. und 2. Abschnitt,
Lieferung 2, Leiden/Köln 1969, 397-427). [Houwink ten Cate]