Tentyra
Tentyra (Τέντυρα, Τεντυρίς), griekse vorm van
'Iwn(. t)-t3-ntr.t 'On van de godin (d.i. van Hathor)',
koptisch Nitentōre, thans Dendara of
Dendera,
naam van de metropool van de 6e opper-egyptische
gouw. T. heeft voor ons vooral
belang wegens de uitstekend bewaarde tempel van
Hathor,
waarvan de bouw door
Ptolemaeus VIII
Euergetes II of
Ptolemaeus IX Sóter II
begonnen
werd en, met de hypostyle zaal, onder
Tiberius en
Nero
voltooid. Deze tempel verving een veel ouder
heiligdom; volgens de overlevering, die ten dele op
inscripties in en rond de tempel steunt, zouden reeds
Cheops en
Pepi I
een gebouw opgetrokken en een
ritueel samengesteld hebben dat terugging tot de
praedynastische Horus-dienaars. Het grootste van
de twee mammisi's of geboortehuizen van de godszoon
Ihi werd door keizer
Nero begonnen en door
Traianus en
Antoninus verfraaid.
Te T. bevinden zich verder nog de fundamenten van twee kleine heiligdommen, waarvan het eerste misschien aan Ihi of aan Horus van Edfu toegewijd was, een z.g. sanatorium, een geboortetempel van Isis en een koptische basiliek.
Reeds A. Mariette heeft een beschrijving bezorgd
van de grote tempel. Het archeologisch werk werd
hervat door E. Chassinat en wordt door F. Daumas
voortgezet.
Lit. Porter/Moss 6, 42-110. - A. Mariette,
Dendérah (Paris 1870-1880).
E. Chassinat, Le temple de Dendara (Publications de l'Institut
français d'Archéologie orientale 1-5, Le Caire 1934-1952).
E. Chassinat/F. Daumas, Id. (ib. 6-7, Le Caire 1965-1972; wordt vervolgd).
F. Daumas, Dendara et le temple d'Hathor (Publications de
l'Institut français d'Archéologie
orientale, Recherches d'Archéologie,
de Philologie et d'Histoire 29, Le aire 1969).
Met platen: Id., Dandara (Centre e documentation et d'études sur
Fancienne Égypte, Série culturelle,
Le Caire 1970). Id., Les mammisis
de Dendara (Publication de l'Institut fraçais d'Archéologie
orientale, Le Caire 1959). Id., Le temple de Dendara, Publications
et études (in Textes et langages de
l'Égypte pharaonique, Institut
français d'Archéologie orientale,
Bibliothèque d'Étude 64, 3, Le
Caire z.d. (1972) 267-273).
[Vergote]