Cornelius

(1) Cornelius, naam van een der uitgebreidste en belangrijkste romeinse patricische gentes. Tot de gens Cornelia, die tijdens de republiek met de gentes Aemilia, Claudia, Fabia en Valeria de hoogste adelstand vormde, behoorden o.a. de families der Cossi, Scipiones, Lentuli, Cethegi, Dolabellae en Sullae (tot ca. 250 vC Rufini geheten). Een plebejische tak der gens bestond uit de Cornelii Balbi en alle Cornelii die door toedoen van Sulla of later het romeinse burgerrecht verkregen, o.a. de Galli en de Nepotes. Van de Cinnae en de Sisennae is het dubieus of ze tot de patricische of de plebejische tak behoorden. Ongeveer een kwart zowel van de principes senatus als van de pontifices maximi van de republiek kwam uit de gens Cornelia voort.


Lit. F. Münzer, Römische Adelsparteien und Adelsfamilien (Stuttgart 1920).


(2) Cornelius Severus, romeinse epische dichter uit de tijd van keizer Augustus, vriend van Ovidius, die aan hem zijn Epistula ex Ponto 4,2 richtte. Van Cornelius' werk - o.a. een Bellum Siculum - zijn slechts dertien fragmenten bewaard, waaronder bij Seneca maior (Suasoriae 6,26) een passage van 25 hexameters over Cicero's dood. Deze bevestigen Quintilianus' oordeel dat C. een beter verzenmaker dan dichter was.


Lit. F. Skutsch (PRE 4, 1509v).


(3) Cornelius Labeo trachtte in de 3e eeuw nC door een rationalistische interpretatie der heidense goden de oude romeinse godsdienst nieuw leven in te blazen. Zijn werken zijn verloren gegaan, maar hebben veel godsdiensthistorisch materiaal geleverd aan Macrobius en aan christelijke auteurs als Amobius en Augustinus.


Lit. Uitgave: P. Mastandrea, Un neoplatonico latino Cornelio Labeone. Testimonianze e frammenti (Leiden 1979). G. Wissowa (PRE 4, 1351-1355). [Nuchelmans]

Lijst van Namen